کار به پشت خود می آویزد . برای برداشتن و حمل بارسنگ ابتدا ریسمانش را به دور صندوق و یا جووال بارگیر می دهد وپشتش را با کوله پشتی به بار می چسباند وبه کمک ریسمان و یک نفر دیگر همراه بار از زمین بلند میشودو با پشت خمیده به راه می افتد…مشخص ترین مرکز کار حمال ها درون کاروانسراست . در آنجا پی در پی صندوق های دربسته ی کالا و عدل های چیت و قندوشکر را از گاری ها و پشت شترها پیاده می کنند و عدل های پشم و پنبه و قالیچه و..را به درون گاری ها و پشت شترها بار می کنند . ویا در صورت لزوم بعضی بسته ها را به روی ترازو می گذارند و از یک نقطه به نقطه ی دیگرحمل می کنند . عدل یا لنگه نام یک بسته هم وزن بسته های دیگری است که به دو طرف شتر یا قاطربار میشود . از این رو معلوم می گردد که قدرت حمل شتر یا قاطر دوبرابر توانایی یک حمال است . غیر از حمال های سرشناس و کوله پشتی دار،عده ی دیگری هم هستند که فقط با یک تکه ریسمان بارهای سبکتر و متفرقه را حمل می کنند . ولی به اندازه ی حمال های کوله پشتی دار مورد اعتماد صاحبان کالا نمی باشند و اجازه ندارند در داخل کاروانسراها کار کنند . اینها در سر گذرها و کنار دکانها می ایستند که هرگاه کسی چیزی بخرد و به دنبال حمال بگردد،فوری جلو بیایند و صندوق و یا بسته ی بار را همراه صاحب آن به مقصد برسانند. ( بقیعی، 1384: 91)
مطلوبیت: وسیله امرار معاش است.
محدودیت های آن کوتاهی عمر، به هم ریختگی مهره های ستون فقرات که شکل شانه و کمر آن‌ها را عوض می کند، قیافه های تکیده و چروکیده و کدر، دست های زمخت و فقر از مشخصات بارز زحمت کشان این شغل است.
————————————————————————

31.عنوان شغلی: حمامی
معنی لغوی: مالک یا مدیر گرمابه عمومی ؛ گرمابه بان ؛ گرمابه دار(صدری افشار،1394: 66)
مکانی که برای شست و شوی و تنظیف و تطهیر و غسل افراد دائر می گردد، حمام و یا گرمابه نام دارد . و کسی که حمام را دائر نگاه می دارد و در اختیار مشتریان می گذارد، حمامی یا اوستا نامیده می شود. حمام شامل سه بخش است : سربینه ، گرمخانه و گلخن . (بقیعی، 1384: ؟)
مثال: آقا رضا گفت: حموم خونه ی دوم مردمه حمومی هم بابای همه ( لیلی در بن بست چهارم،شکرانه،14)
کد isic: 5149
طبقه شغلی: کارکنان ارائه خدمات و کارکنان فروش بسط و شرح: حمام شامل سه بخش است : سربینه ،گرمخانه و گلخن . اوستای حمام در ابتدای سربینه روی صندلی مخصوص و پشت میز دخل می نشیند وبه کار کارگران نظارت می کند وپاسخ گوی مشتریان است. اماناتشان را می گیرد و در موقع خوج تحویلشان می دهد و هزینه ی آن‌ها را محاسبه و همه را خودش دریافت می کند. حمامی در درجه ی اول سوخت کوره ی حمام را که مخلوطی از پهن و کاه و بوته‌ی بیابان است ،خریداری می کند و در نزدیکی گلخن انبار می کند. زیرا برای اینکه حمام همیشه گرم و دائر باشد
مطلوبیت: به دلیل فراهم آوردن پاکیزگی و بهداشت و سلامتی حایز اهمیت بود ه است. اما شان اجتماعی بالائی ندارد.
————————————————————————

32.عنوان شغلی: خرکچی
معنی لغوی: آن که خر را کرایه دهد؛ خربنده (معین،1372: ؟)
1-کسی که بر روی چهار پا مسافر یا بار حمل می کند.الاغ چی؛الاغ دار؛ چاروادار؛ خربان؛ خربنده؛ مکاری؛ 2- کسی که بر پشت خر کالا حمل می کند و می فروشد.( صدری افشار، 1394: 70)

مثال: خرکچی یا باربر، چوبی داشت که با آن خرها را به جلو می راند (راز مثل های ما،میرکیانی،270)
کد isic: 9332
طبقه شغلی: کارکنان مشاغل ساده
بسط و شرح: در قدیم یکی از وسیله های بردن بار در شهرها الاغ ها بودند. کسانی که خر را کرایه می دادند یا بار مردم را روی الاغ ها یا خرها می گذاشتند و به این جا و آنجا می بردند اسمشان خرکچی بود. خرکچی ها گاهی چند الاغ پشت همدیگر قطار می کردند و آن‌ها را به دور و نزدیک می بردند. خرها که با هم بودند، گاهی شیطنت می کردند و درست راه نمی رفتند. خرکچی ناراحت می شد و الاغ را می زد و به آن‌ها فحش و ناسزا می گفت. اما به هر حال کارش را بلد بود و بارها را به مقصد می رساند. (میرکیانی، 1391: 34)مطلوبیت: می شود گفت از بی کاری بهتر است.
از مشاغل ساده که شان اجتماعی بسیار پایینی دارد و صاحب آن معمولا از طبقات پایین و دارای درآمد کم است. تنها سرمایه اش خرش است که اگر به هر دلیلی سقط شود، تمام دارایی و کارش را از دست می دهد.
————————————————————————

33.عنوان شغلی: خشت مالی
معنی لغوی: کارگری که با ریختن گل درون قالب، خشت (آجر خام) درست می کند؛ خشت زن ( صدری افشار، 1394: 71)
مثال: … می رم پی خشت مالی (بچه های قالی باف خانه، مرادی کرمانی، 105)
کد isic: 7325
طبقه شغلی: صنعتگران
بسط و شرح: در سال های پیش که هنوز آجر پزی و آجر سازی برای ساختن خانه ها وجود نداشت، مردم خانه هایشا ن را با خشت می ساختند. خشت ها به این شکل ساخته می شدند که ـب را با خاک اندود می کردند وگل مشد. آن وقت گل را درقالب های چهار گوش چوبی می ریختند و چند ساعتی زیر نور خورشید می ماند و سخت می شد. بعد قالب های چوبی را آرام بر می داشتند و خشت دیده می شد. خشت که از قالب بیرون می آمد باید چند روزی زیر آفتاب می مامند تا حسابی سخت شود. از این خشت ها برای ساختن بناها استفاده می کردند. خشت زنی را در روزهای گرم تابستان انجام می دادند که هم هوا گرم بود و هم بارندگی نبود. چون باران گل ها را می شست و از بین می برد. ( میرکیانی، 1391: 194)
مطلوبیت: این گل ها هم خاصیت گرمایی داشتند و هم پ
خ
ته ی این گل فواید زیادی دارد و نیز صفت تر است.
————————————————————————

34.عنوان شغلی: خلبان
معنی لغوی: به مدیریت و کنترل هواپیما، بالگرد و هر نوع وسیله ی پروازی دیگر خلبانی میگویند.( بالاترین فرد در سیستم پرواز است. (کاتبی،1390: ؟)
مثال: پسری که آرزو داشت خلبان پیشرفته ترین هواپیمای دنیا شود (قلب های نارنجی، کریم زاده،28)
کد isic: 3143
طبقه شغلی: تکنسین ها و کمک متخصصان
بسط و شرح: امروزه هواپیماها و بالگردها و سایر وسایل پرنده درزمینهٔ های نظامی، ترابری، پشتیبانی و موارد دیگر فعالیت می کنند. برای به حرکت درآوردن این وسایل پرنده به خلبان های ماهر و کارآمد نیاز داریم.
مطلوبیت: در همه جای دنیا شغل خلبانی وجهه ی اجتماعی بالایی دارد. این شغل هیجان انگیز، دارای اعتبار بین المللی زیاد و درآمدزاست. سفرهای خارجی زیاد و آشنایی با کشورها و ملل مختلف و تسلط کامل بر زبان های دیگرتجربه زندگی شاغلان در این حرفه را بسیار با اهمیت می سازد. از مسائل قابل توجه این شغل، ریسک پذیری بالای آن است. در کشور ما این شغل بیشتر مورد انتخابی طبقات متوسط به پایین جامعه است که به دنبال کسب درآمد خوب و شرایط اجتماعی رفاهی بالایی هستند.
————————————————————————

35.عنوان شغلی: خیاط
معنی لغوی: پیشه وری که کارش دوختن انواع پوشاک از پارچه است ؛درزی؛دوزنده؛سوزن گر؛ ( صدری افشار،1394:44)
1- دوزنده ی هنرمندیست که می تواند هر نوع لباسی را بدوزد و یا پشت و رو کند2- خیاط به کسی گفته می شود که بر اساس سفارش مشتری و نیاز او، با رسم الگو پارچه را برش می دهد و چیزی می دوزد.( بانک مشاغل و اطلاعات جامع در مورد هرشغل، 1393)
مثال: خیاط باید لباس را با سوزن دستی میدوخت (راز مثل های ما، میرکیانی، 44)
کد isic: 7433
طبقه شغلی: صنعتگران
بسط و شرح: انسان ها همیشه به لباس نیاز دارند و خیاط ها کسانی هستند که این نیاز را رفع می کنند. لباس می تواند نشانگر شغل و درجه ی اجتماعی افراد باشد. برای حضور در مکان های مختلف به لباس های متفاوتی نیاز داریم. از طرف دیگر، دین اسلام ما را به پوشیدن لباس آراسته سفارش کرده و خیاط کسی است که می تواند به ما در رسیدن به این آراستگی کمک کند. ( سایت: بانک مشاغل و اطلاعات شغلی هر رشته)
مطلوبیت: خیاطی از جمله مشاغلی است که در خانه هم می توان به آن پرداخت و به امکانات زیادی نیاز ندارد. پس بسیاری از خانم ها می توانند آن را به عنوان شغل خود برگزینند. سکوت زیاد و نشستن های طولانی موجب آسیب دیدن جسم و روح آنان می شود. معمولا پشت های خمیده دارند. از محتملات این شغل کم فروشی یا همان دزدی از پارچه های مشتریان خصوصا پارچه های گران قیمت است. مولانا حیله گری را از صفات این پیشه وران می داند. (فرخی، 1386، 261-302)
————————————————————————

36.عنوان شغلی: دایه
معنی لغوی: 1- قابله، ماما؛ زنی که از کودک پرستاری کند و او را پرورش دهد؛ پرورنده، پرستار؛ شیر دهنده (زن)، شیرده، مرضعه 2- زنی که به نوزادان دیگری شیر می دهد و از او پرستاری می کند. (صدری افشار، 1394: 75)
مثال: برای پسر یک ساله اش دایه و نوکر و خدمتکار گرفته بود و با آن‌ها مانند پادشاه در قصر خودش زندگی می کرد (افسانه هایی از احمق ها، شمس، 35)
کد isic: 5130
طبقه شغلی: کارکنان ارائه خدمات و کارکنان فروش
بسط و شرح: از مشاغل قدیمی که منحصر به زنان بود. او مظهر لطف و مهربانی است. استخدام زنان برای این کار، توانایی زن ها در انجام امورات سخت مثل تربیت انسان ها را می رساند. و این که زن عاقل می تواند مرد دیوانه را اداره کند.
مطلوبیت: داشتن فرزندان تبعی و معنوی زیاد از مزایای این شغل بود.
————————————————————————

37.عنوان شغلی: دباغی
معنی لغوی: دباغ : کارگری که چربی پوست کنده شده از حیوانات را می گیرد و آن را برای فرائری بعدی آماده می کند . (صدری افشار،1394: 75)
مثال: پوست حیوانهایی مثل گاو و گوسفند و بز را دباغی می کنند (راز مثل های ما، میرکیانی،222))
کد isic: 7441
طبقه شغلی: صنعتگران
بسط و شرح: دارای محیط کاری بسیار ناپسند و بد بوده و بهداشت و سلامتی جسمی آنان در خطر است.می شود . محل فعالیت دباغ ها را که به علت تعفن زیاد در بیرون دروازه شهرها قرار دارد دباغ خانه نامیده می شود .
مطلوبیت: اگر چه جزء صنعتگران به حساب می آیند اما داری شان و منزلت اجتماعی خیلی پایینی می باشند.
————————————————————————

38.عنوان شغلی: درشکه چی
معنی لغوی: راننده ی درشکه. درشکه چی: گردونه چهار چرخه که با اشب کشیده شود و اطاقکی برای حمل مسافر دارد که سقف آن را می توان بلند کرد و بالای اطاقک را پوشاند یا تا کرده خوابایند.(معین،1372: ؟)
مثال: ؟ (شهر فرنگ، میرکیانی، 7)
کد isic: 9332
طبقه شغلی: کارکنان مشاغل ساده
بسط و شرح: این لغت از روسی وارد زبان فارسی شده است.( 6میرکیانی، 1391: 43). درشکه ها که یک یا دو اسبه بودند، زمانی که وسیله نقلیه موتوری یا نبود و یا کم بود، مورداستفاده قرار می گرفت. درشکه چی ها چرخ های درشکه را در چاله های خیابان ها می انداختند و با سرعت دادن به حرکت اسبها مسافران دچار مشکل می شدند.
مطلوبیت: افراد متمول بیشتر سوار درشکه های خوب می شدند و انعام های خوبی از مشتریان می گرفتند.
————————————————————————

39.عنوان شغلی: دلاک حمام
معنی لغوی: 1-کارگری که در گرمابه های عمومی به شست وشو ،کیسه کشیدن و مشت و مال دادن مشتریان می پرداخت ؛تانگر ؛تانگو؛تونگو؛کیسه کش. 2- کسی که کارهایی از قبیل ختنه کردن، دندان کشیدن و خون گرفتن از افراد را انجام می داد.(صدری افشار، 1394: 79)
مثال: دلاک ها یعنی کارگران حمام یکی از کارهایشان تراشیدن موی سر مشتریان بود (راز مثل های ما، میرکیانی،205)
کد isic: 5149
طبقه شغلی: کارکنان ارائه

Written by 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *